Ekonomika i Organizacja Logistyki https://eiol.sggw.edu.pl/ <p>W <strong>Zeszytach Naukowych Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Ekonomika i Organizacja Logistyki</strong> publikowane są wyniki teoretycznych i empirycznym oryginalnych badań naukowych z zakresu logistyki w wymiarze krajowym i międzynarodowym. Czasopismo pełni funkcję platformy wymiany wiedzy i doświadczeń ludzi nauki oraz przedstawicieli praktyki gospodarczej, których zainteresowania naukowe i działania skupiają się wokół procesów logistycznych w przedsiębiorstwach.</p> <p>Czasopismo ukazuje się w modelu <strong>otwartego dostępu (Open Access)</strong> i udostępniane jest na licencji <a href="https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/deed.pl">Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 (CC BY-NC 4.0)</a></p> <p><strong>Redaktor Naczelna:</strong><br /><strong>dr hab. inż. Elżbieta J. Szymańska, prof. SGGW</strong><br />Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego, Instytut Ekonomii i Finansów, Katedra Logistyki<br /><strong>ORCID</strong> <a href="https://orcid.org/0000-0001-7686-1243" target="_blank" rel="noopener">0000-0001-7686-1243</a><br />e-mail: <a href="mailto:elzbieta_szymanska@sggw.edu.pl" target="_blank" rel="noopener">elzbieta_szymanska@sggw.edu.pl</a><br />tel. (+48) 22 5934227</p> <p><a href="https://eiol.sggw.edu.pl/about"> (więcej)</a></p> Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie pl-PL Ekonomika i Organizacja Logistyki 2450-8055 Uwarunkowania czasu realizacji transportu morskiego ładunków przez Morze Czerwone w latach 2023–2024 https://eiol.sggw.edu.pl/article/view/12069 Celem pracy była identyfikacja czynników wpływających na czas realizacji transportu morskiego ładunków przez Morze Czerwone w latach 2023–2024. W badaniach wykorzystano dane empiryczne pochodzące z przedsiębiorstwa logistycznego oraz źródła branżowe. Do realizacji badań zastosowano metodę analizy porównawczej i statystycznej, w tym regresję liniową. Szczególną uwagę poświęcono wpływowi sytuacji geopolitycznej w regionie oraz właściwości przewożonych ładunków na czas trwania transportu, w tym cech fizycznych, czasu miejsca załadunku oraz rozładunku. Uzyskane wyniki wykazały, że kluczowym czynnikiem determinującym długość trwania transportu było zwiększenie poziomu zagrożeń dla transportu w regionie, skutkujące wydłużeniem czasu dostaw o ponad 20 dni w stosunku do regularnego. Dodatkowo dowiedziono, że masa i objętość ładunku nie miały istotnego wpływu na czas przewozu. Wyniki analiz potwierdziły dominującą rolę czynników zewnętrznych w kształtowaniu efektywności morskich łańcuchów dostaw w warunkach kryzysu. Aleksandra Bilik Prawa autorskie (c) 2026 SGGW https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0 2026-04-30 2026-04-30 11 1 5 32 10.22630/EIOL.2025.11.1.1 Ocena oddziaływania środków transportu i maszyn roboczych na środowisko przyrodnicze https://eiol.sggw.edu.pl/article/view/12070 Artykuł prezentuje wyniki oceny oddziaływania środków transportu i maszyn roboczych na środowisko przyrodnicze w pełnym cyklu ich istnienia – od wytworzenia, przez eksploatację, aż po procesy kasacji i recyklingu. Celem pracy jest identyfikacja głównych źródeł degradacji środowiska oraz przedstawienie metod umożliwiających ilościowe wartościowanie tych oddziaływań, ze szczególnym uwzględnieniem koncepcji ekobilansu, nakładów środowiskowych i sozoindeksu. W części metodologicznej omówiono hierarchiczny układ analizy oddziaływań, kategorie nakładów środowiskowych oraz wybrane metody oceny cyklu życia obiektów technicznych. Wyniki badań wskazują, że transport drogowy generuje największe obciążenia środowiskowe, zwłaszcza w zakresie emisji CO2, NO2, hałasu i zajęcia terenu, a także odpowiada za znaczną część kosztów społecznych związanych z wypadkami i zanieczyszczeniem powietrza. Wykazano również, że nowoczesne rozwiązania konstrukcyjne, systemy oczyszczania spalin oraz rozwój paliw alternatywnych mogą istotnie ograniczać poziom emisji. Wnioski wskazują na konieczność dalszej modernizacji środków transportu, poprawy jakości infrastruktury oraz wdrażania technologii proekologicznych, które pozwolą zmniejszyć presję transportu i mechanizacji na środowisko przyrodnicze. Grzegorz Dzieniszewski Zbigniew Kowalczyk Dariusz Piekarski Wiesław Piekarski Wiktoria Sasiela Natalia Toboła Prawa autorskie (c) 2026 SGGW https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0 2026-04-30 2026-04-30 11 1 33 55 10.22630/EIOL.2025.11.1.2 Wpływ wybranych systemów bezpieczeństwa w samochodach ciężarowych na zapobieganie wypadkom drogowym w opinii polskich kierowców ciężarówek https://eiol.sggw.edu.pl/article/view/12071 Celem badania było poznanie opinii zawodowych kierowców na temat wpływu wybranych aktywnych systemów bezpieczeństwa w samochodach ciężarowych na minimalizację ryzyka wypadków drogowych. Dane do badania zebrano za pomocą kwestionariusza. Do analizy danych wykorzystano współczynnik korelacji tau Kendalla. Badanie wykazało, że zdecydowana większość kierowców pozytywnie oceniła stosowane w samochodach ciężarowych systemy pod względem zapewnienia bezpieczeństwa na drodze. Jedynym wyjątkiem był tradycyjny tempomat – większość kierowców uznała, że nie ma on wpływu na bezpieczeństwo. W przypadku niektórych ocen poszczególnych aktywnych systemów bezpieczeństwa pojazdów stwierdzono korelacje ze zmiennymi socjodemograficznymi i charakterem wykonywanej pracy. Istnieją zatem korelacje między zmiennymi socjodemograficznymi a systemami EBS (p = 0,00, τ = −0,24) i ACC (p = 0,00, τ = −0,25) oraz wiekiem. Z kolei w przypadku charakteru wykonywanej pracy istnieją korelacje między typem pojazdu prowadzonego przez kierowcę a tradycyjnym tempomatem (p = 0,00, τ = −0,38) oraz doświadczeniem zawodowym kierowców a systemem ASR (p = 0,00, τ = −0,28), systemem EBD (p = 0,00, τ = −0,28) oraz systemem EBS (p = 0,00, τ = −0,22). Ważną obserwacją wynikającąz badania są opinie kierowców, którzy pomimo wskazania w większości przypadków pozytywnego wpływu aktywnych systemów bezpieczeństwa pojazdów, zwrócili również uwagę na kilka ich wad. Wyniki badania wypełniają lukę badawczą dotyczącą oceny aktywnych systemów bezpieczeństwa pojazdów przezużytkowników i mogą dostarczyć cennych informacji na temat ich skutecznościproducentom samochodów ciężarowych. Teresa Gądek-Hawlena Weronika Jac Prawa autorskie (c) 2026 SGGW https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0 2026-04-30 2026-04-30 11 1 57 73 10.22630/EIOL.2025.11.1.3 Zielona logistyka w gospodarstwach rolnych wdrażających działania prośrodowiskowe https://eiol.sggw.edu.pl/article/view/12072 Niniejsze opracowanie naukowe ma na celu rozpoznanie działań wdrażanych w zakresie zielonej logistyki w gospodarstwach rolnych będących beneficjentami interwencji rolno-środowiskowo-klimatycznych (Krajowy Plan Strategiczny dla Wspólnej Polityki Rolnej 2023–2027). W grupie 47 gospodarstw rolnych zlokalizowanych w makroregionie południowo-zachodnim przeprowadzono w okresie październik–grudzień 2025 badania kwestionariuszowe. Wykazały one, że gospodarstwa rolne będące beneficjentami interwencji rolno środowiskowo-klimatycznych w szerokim zakresie wdrażają zasady zielonej logistyki, obejmujące transport, magazynowanie, gospodarkę odpadami, opakowalnictwo, cyfryzację oraz dystrybucję i handel rolniczy. Przedsięwzięcia te prowadzą do ograniczenia zużycia zasobów naturalnych, redukcji emisji substancji szkodliwych dla środowiska oraz strat materiałowych, a także zamykania obiegów surowców i energii w gospodarstwach (gospodarka o obiegu zamkniętym). Michał Kruszyński Agnieszka Bekisz Katarzyna Dostaw Prawa autorskie (c) 2026 SGGW https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0 2026-04-30 2026-04-30 11 1 75 88 10.22630/EIOL.2025.11.1.4 Cyfryzacja i automatyzacja w logistyce – systematyczny przegląd literatury na temat determinant jakości i efektywności operacyjnej https://eiol.sggw.edu.pl/article/view/12073 Postępująca cyfryzacja i automatyzacja to kluczowe kierunki transformacjiwspółczesnych systemów logistycznych ze względu na ich wpływ na sposóbrealizacji procesów logistycznych oraz jakość świadczonych usług. Celem artykułujest identyfikacja i synteza wyników badań dotyczących wpływu technologiicyfrowych oraz rozwiązań automatyzacyjnych na jakość i efektywność operacyjnąw branży usług logistycznych. W toku analizy zidentyfikowano również determinantywarunkujące skuteczność wdrożeń technologicznych w przedsiębiorstwachlogistycznych. Badanie przeprowadzono z wykorzystaniem metody systematycznegoprzeglądu literatury, który obejmował recenzowane publikacje naukowewyselekcjonowane na podstawie zdefiniowanej strategii wyszukiwania, kryteriówwyłączenia i włączenia oraz wieloetapowej procedury selekcji źródeł. Syntezaotrzymanych wyników miała charakter tematyczny i koncentrowała się na analiziestosowanych technologii cyfrowych, obszarów procesów logistycznych oraz wykorzystywanychmiar jakości i efektywności operacyjnej. Wyniki przeglądu pokazują,że technologie cyfrowe i rozwiązania automatyzujące prowadzą do poprawy wykorzystaniazasobów przedsiębiorstw, skrócenia czasu realizacji procesów logistycznych,wzrostu niezawodności oraz redukcji kosztów operacyjnych. Jednocześnieefekty te są silnie uzależnione od determinant organizacyjnych, kompetencyjnychi procesowych. Na podstawie syntezy literatury zaproponowano autorski modelkoncepcyjny przedstawiający relacje między wdrożeniem technologii cyfrowych,transformacją procesów logistycznych oraz osiąganymi efektami w zakresie jakościusług i efektywności operacyjnej. Prezentowane wnioski podkreślają znaczenieintegracji technologii cyfrowych z dojrzałością procesową organizacji i kompetencjamipracowników oraz wskazują kierunki dalszych badań nad długookresowymiefektami wdrożeń. Mateusz Motyka Prawa autorskie (c) 2026 SGGW https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0 2026-04-30 2026-04-30 11 1 89 106 10.22630/EIOL.2025.11.1.5 Centralizacja zakupów w przedsiębiorstwach usługowych B2B https://eiol.sggw.edu.pl/article/view/12074 Poszukiwanie oszczędności to jedno z kluczowych wyzwań współczesnych przedsiębiorstw działających na szeroką skalę. Jednym z pomysłów stosowanych w biznesie jest centralizacja zakupów, a więc sprowadzenie wszystkich procesów zakupowych do zorganizowanej jednostki wyodrębnionej w ramach struktur przedsiębiorstwa. Celem badania była ocena tego rozwiązania. Zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem narzędzia arkusza wywiadu skierowanego do dwóch ekspertów zajmujących się centralizacją zakupów w przedsiębiorstwach usługowych działających w relacji B2B. We wnioskach wskazano, że największymi wyzwaniami są opór pracowników wobec zmian oraz poprawność przygotowania wdrożenia. Natalia Sobieska Prawa autorskie (c) 2026 SGGW https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0 2026-04-30 2026-04-30 11 1 107 118 10.22630/EIOL.2025.11.1.6 Ocena obsługi naziemnej w polskich portach lotniczych z perspektywy pasażerów https://eiol.sggw.edu.pl/article/view/12075 Jakość obsługi naziemnej stanowi istotną determinantę konkurencyjnościportów lotniczych oraz doświadczeń pasażerów jako ich użytkowników. Celemprzeprowadzonego badania była diagnoza jakości obsługi naziemnej w polskichportach lotniczych z perspektywy pasażerów oraz identyfikacja obszarów jejświadczenia wymagających zmian i usprawnień. W celu osiągnięcia założonegocelu zastosowano metodę sondażu diagnostycznego przy wykorzystaniu technikiankiety. W badaniu uczestniczyło 130 respondentów, którzy podzielili się doświadczeniamii opiniami dotyczącymi przebiegu podróży lotniczych z dziewięciu polskichportów. Wyniki badania potwierdziły hipotezę o wysokiej ogólnej ocenieobsługi naziemnej w polskich portach lotniczych dokonywanej przez pasażerów.Wykazano również, że ogólna ocena obsługi naziemnej była wyższa niż średniaocen szczegółowych czterech wybranych obszarów jej świadczenia. Analiza ocenszczegółowych pozwoliła ustalić hierarchię (według liczby wskazań respondentów)obszarów obsługi naziemnej wymagających interwencji i usprawnień. Priorytetowymobszarem wymagającym poprawy pozostaje szybkość obsługi pasażerówpodczas odprawy biletowo-bagażowej oraz boardingu. Uzyskane wyniki badańzostały skonfrontowane przede wszystkim z rezultatami globalnego badania satysfakcjipasażerów transportu lotniczego przeprowadzonego przez MiędzynarodoweZrzeszenie Przewoźników Powietrznych (IATA) w 2025 roku. Agnieszka Wilczyńska-Strawa Prawa autorskie (c) 2026 SGGW https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0 2026-04-30 2026-04-30 11 1 119 133 10.22630/EIOL.2025.11.1.7